Câu hỏi này xuất hiện ngay từ ngày đầu và nó thường được trả lời bằng cảm tính. Có những yếu tố cụ thể hơn để dựa vào.
Hai cách là gì
- Giảm dần theo lịch tới mức thấp hơn hoặc tới không.
- Dừng hẳn từ một ngày đã định.
- Cả hai đều là cách hợp lý.
- Tuỳ hoàn cảnh từng người.
- Có thể chuyển giữa hai cách.
Mục cuối đáng nói ngay vì nhiều người nghĩ đã chọn thì phải theo tới cùng.
Cái lợi của dừng hẳn
- Quy tắc rõ ràng, không cân nhắc lại.
- Không có ranh giới để trượt.
- Dễ từ chối hơn.
- Người xung quanh dễ hiểu.
- Bớt một gánh nặng tinh thần hằng ngày.
- Giai đoạn khó tập trung vào một đợt.
Mục đầu tiên là lý do chính khiến nhiều người thấy cách này dễ hơn dù nghe có vẻ khắc nghiệt hơn.
Cái khó của dừng hẳn
- Giai đoạn đầu khó chịu tập trung.
- Thay đổi lớn cùng lúc.
- Áp lực xã hội tới ngay.
- Một lần trượt dễ bị coi là hỏng hết.
- Với một số chất thì không an toàn nếu tự làm.
Mục cuối là giới hạn quan trọng nhất và nó quyết định trong trường hợp của rượu.
Cái lợi của giảm dần
- Khó chịu trải ra nhẹ hơn.
- Có thời gian thích nghi.
- Ít xáo trộn sinh hoạt.
- Dễ bắt đầu hơn với người do dự.
- Phù hợp với một số chất và mức độ.
Mục thứ tư là ưu điểm thực tế vì nó hạ thấp rào cản để bắt đầu.
Cái khó của giảm dần
- Phải quyết định mỗi lần.
- Ranh giới dễ trượt.
- Dễ tự nới lỏng mục tiêu.
- Khó đo lường chính xác.
- Quá trình kéo dài.
- Dễ dừng lại ở giữa chừng.
Mục cuối là kết cục thường gặp: giảm được một nửa rồi ở yên đó nhiều năm.
Yếu tố quyết định: loại chất
- Với rượu thì việc ngưng cần bác sĩ đánh giá.
- Ngưng đột ngột có thể nguy hiểm.
- Giảm nhanh cũng cần được bàn.
- Với thuốc lá thì cả hai cách đều được dùng.
- Với caffeine thì giảm dần thường dễ chịu hơn.
Mục đầu tiên là ngoại lệ an toàn quan trọng nhất và nó không phụ thuộc vào sở thích cá nhân.
Yếu tố quyết định: mức độ lệ thuộc
- Mức độ nhẹ thì cả hai cách đều được.
- Có dấu hiệu lệ thuộc cơ thể thì cần bác sĩ.
- Dùng lượng lớn kéo dài thì cần đánh giá.
- Không tự quyết khi mức độ nặng.
- Đây là phần thuộc về bác sĩ.
Mục thứ hai là ranh giới cần nhận ra và nó được mô tả kỹ trong bài về dấu hiệu lệ thuộc.
Yếu tố quyết định: các lần đã thử
- Đã giảm nhiều lần mà không giữ được.
- Một lần dùng thường dẫn tới nhiều lần.
- Khó dừng lại giữa chừng.
- Các dấu hiệu này nghiêng về dừng hẳn.
- Lịch sử của mình là dữ liệu tốt nhất.
Mục cuối đáng được dùng thay cho việc đoán, vì mỗi người đã có sẵn bằng chứng về chính mình.
Yếu tố quyết định: hoàn cảnh sống
- Công việc đòi hỏi tập trung cao.
- Đang trong giai đoạn căng thẳng.
- Có sự hỗ trợ hay không.
- Có thể nghỉ ngơi trong giai đoạn đầu không.
- Ảnh hưởng tới việc chọn thời điểm hơn là chọn cách.
Mục cuối là phân biệt hữu ích: hoàn cảnh thường quyết định khi nào bắt đầu chứ không phải bắt đầu thế nào.
Nếu chọn giảm dần
- Đặt lịch giảm cụ thể.
- Mỗi chặng một mức rõ ràng.
- Không thương lượng trong từng ngày.
- Ghi chép để theo dõi.
- Đặt mốc kết thúc.
- Bàn với bác sĩ nếu mức độ cao.
Mục thứ năm là phần quan trọng nhất vì giảm dần không có đích thì rất dễ dừng lại giữa chừng.
Nếu chọn dừng hẳn
- Chuẩn bị kỹ trước ngày bắt đầu.
- Dọn môi trường.
- Sắp xếp giai đoạn đầu bớt căng thẳng.
- Có người hỗ trợ.
- Biết trước các khó chịu sẽ gặp.
- Có phương án nếu trượt.
Mục cuối cần thiết vì với cách này thì một lần trượt dễ bị coi là dấu chấm hết.
Khi muốn đổi cách giữa chừng
- Là việc bình thường.
- Không phải thất bại.
- Thông tin từ lần trước có ích.
- Bàn với bác sĩ nếu đang được theo dõi.
- Điều chỉnh kế hoạch cho phù hợp.
Mục thứ ba là điểm đáng tận dụng vì lần thử trước cho biết chính xác cách nào không hợp với mình.
Điều đáng nhớ nhất
- Không có cách đúng cho mọi người.
- Loại chất là yếu tố đầu tiên cần xét.
- Với rượu thì bác sĩ phải tham gia.
- Dừng hẳn đôi khi dễ hơn vì quy tắc rõ ràng.
- Giảm dần phải có mốc kết thúc.
Mục thứ năm là điều hay bị bỏ sót và nó là lý do nhiều kế hoạch giảm dần kéo dài vô thời hạn.
Câu hỏi thường gặp
Cách nào tốt hơn?
Không có cách tốt hơn cho mọi người. Lựa chọn phụ thuộc loại chất, mức độ lệ thuộc, tình trạng sức khoẻ, và các lần đã thử trước đây.
Vì sao dừng hẳn đôi khi lại dễ hơn giảm dần?
Vì nó tạo ra một quy tắc rõ ràng không cần cân nhắc lại. Giảm dần thì mỗi lần lại là một quyết định, và việc phải quyết định nhiều lần tiêu hao nguồn lực nhanh hơn.
Khi nào bắt buộc phải có bác sĩ?
Với rượu ở người uống nhiều kéo dài thì việc ngưng cần được bác sĩ đánh giá và theo dõi, vì ngưng đột ngột có thể nguy hiểm. Việc giảm nhanh cũng cần được bàn với bác sĩ.
Chọn một cách rồi có đổi được không?
Được. Nhiều người bắt đầu bằng giảm dần rồi chuyển sang dừng hẳn khi thấy việc giảm không giữ được. Việc điều chỉnh là bình thường chứ không phải thất bại.